5 dni temu
Ks. Andrzej Lubowicki, Generalny Asystent KSM ujawnia kulisy sprowadzenia do Polski kilkunastu relikwii św. Stanisława Kostki z okazji 300-lecia jego kanonizacji.
Pokusa w kaplicy św. Jana Pawła II
Aleteia: Sprowadził Ksiądz do Polski aż 18 relikwii św. Stanisława Kostki, a słyszałem, iż ta historia ma w sobie niemal coś z powieści detektywistycznej. Jak to się w ogóle zaczęło?
Ks. Andrzej Lubowicki: Przez kilka lat bezskutecznie poszukiwałem tych relikwii. Pytałem w kościele św. Andrzeja na Kwirynale w Rzymie, gdzie spoczywa ciało świętego, u jezuitów przy ul. Rakowieckiej w Warszawie, a także w Rostkowie w diecezji płockiej. Wszędzie słyszałem tę samą odpowiedź: relikwii po prostu nie ma.
Przełomowy moment nadszedł podczas rekolekcji w Rzymie, które dla duszpasterzy młodzieży prowadził kardynał Konrad Krajewski. Zabrał nas do kaplicy św. Jana Pawła II. Z jednej strony znajduje się tam zakrystia, a z drugiej pomieszczenie mieszczące tysiące relikwii ułożonych na regałach. Kardynał zachęcił nas, byśmy się rozejrzeli. Szedłem środkiem, gdzie stały szafki z szufladami. Odsunąłem jedną z nich i wziąłem do ręki pierwszą relikwię z brzegu. Ku mojemu zdumieniu okazało się, iż to właśnie św. Stanisław Kostka.
Pojawiła się wtedy ogromna, czysto ludzka pokusa: „A może ją po prostu wziąć? Wszędzie o nią pytałem, nigdzie nie było…”. Oczywiście natychmiast zwalczyłem tę myśl i odłożyłem relikwiarz na miejsce (śmiech). Wracałem jednak do Polski pytaniem: czy kiedykolwiek uda mi się otrzymać ten dar legalną drogą?
Pielgrzymka śladami św. Stanisława Kostki:
Galeria zdjęć
Kiedy pojawiła się kolejna szansa?
Przed kilkoma laty objąłem opieką Nadbużański Ośrodek edukacji Ekologicznej w Broku. Cały kompleks poświęcony jest bł. Karolinie Kózkównie, natomiast kaplica nosi wezwanie św. Stanisława Kostki. Zbliżała się rocznica 300-lecia jego kanonizacji, więc uznałem, iż to najlepszy moment, aby ponowić starania.
Postanowiłem napisać oficjalną prośbę do generała jezuitów i poprosiłem biskupa o kontrasygnat. Pismo wysłałem skanem w czwartek, a w piątek rano nadeszła odpowiedź: „Proszę przyjechać po odbiór relikwii”. To było tempo ekspresowe i zupełnie niespodziewane.
Ekspresowa poczta i 18 relikwie dla diecezji
I wtedy pomyślał Ksiądz, iż warto pomóc także innym diecezjom i parafiom
Dokładnie tak. Skoro sprawa potoczyła się tak pomyślnie, rozesłałem wiadomość do asystentów diecezjalnych KSM: „Piszcie oficjalne wnioski, a gdy pojadę do Rzymu, zabiorę je ze sobą i przekażę kurii generalnej”. Powstało kilkanaście takich podań.
Gdy w wakacje pojechałem do Rzymu odebrać swoje relikwie, generał przekierował całą sprawę do postulatora generalnego. Okazało się, iż obaj są akurat na urlopach, więc po prostu odebrałem przygotowaną dla mnie relikwię, zostawiłem teczkę z pismami i wróciłem. Po kilku dniach przyszła wiadomość, iż wszystkie prośby zostały rozpatrzone pozytywnie.
W jaki sposób te wszystkie relikwie dotarły do kraju?
Odebrał je w Rzymie bp Adam Bab na zakończenie wielkiej sztafety pieszej pielgrzymki z Wiednia do Rzymu śladami św. Stanisława i przywiózł do Polski. W sumie przyjechało wówczas 18 relikwii pierwszego stopnia. Podczas Krajowej Rady Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży w Rostkowie uroczyście przekazano je delegacjom z poszczególnych stron kraju.
Co ciekawe, to jeszcze nie koniec – w Rzymie czeka już kolejnych siedem relikwii drugiego stopnia dla diecezji, które nadesłały prośby nieco później.
Sztafeta z Wiednia do Rzymu
Wspomniał Ksiądz o zakończeniu pielgrzymki. Mam wrażenie, iż trwające obchody 300-lecia kanonizacji Stanisława Kostki nie przebiły się szeroko do opinii publicznej. Co to była za trasa?
Pomysł zrodził się w głowie biskupa Szymona Stułkowskiego, który przedstawił go na zebraniu Konferencji Episkopatu Polski. Inicjatywa spotkała się z dużą aprobatą i zorganizowano ją w formie dziesięciotygodniowej sztafety. Wyruszyła 5 lipca z Wiednia, a dotarła do Rzymu 14 września.
Wcześniej, w maju, polecieliśmy specjalną delegacją z bp. Szymonem Stułkowskim, bp. Adamem Babem i przedstawicielami KSM-u do Watykanu, aby przedstawić tę ideę Ojcu Świętemu. Przygotowaliśmy na tę drogę specjalną, podświetlaną walizkę. Wewnątrz umieszczono relikwie św. Stanisława Kostki i bł. Carla Acutisa oraz współczesny obraz wykonany w stylu Caravaggiowego „Powołania św. Mateusza” oraz ikon sw. Stanisław Kostki. Obraz, relikwie i ikona pielgrzymowały ze sztafetą przez całą Europę. Szliśmy trasą, którą w XVI wieku pokonywał Stanisław – my jako KSM przeszliśmy tygodniowy odcinek z Altötting do Augsburga.
Jaka intencja przyświecała temu wysiłkowi?
Główną intencją była modlitwa o rozeznanie powołania. Myślimy tu oczywiście o powołaniach kapłańskich i zakonnych, ale także o życiowych wyborach w ogóle. Stanisław Kostka to przede wszystkim doskonały patron podejmowania odważnych, bezkompromisowych decyzji.
Lukrowany święty?
W powszechnej świadomości św. Stanisław funkcjonuje nierzadko jako postać mdła, taki „cukierkowy chłopczyk z obrazka”. Tymczasem z historycznych faktów wyłania się zupełnie inny profil.
To prawda. Cukierkowatość i sentymentalizm wynikały ze specyfiki ujęcia świętości w sztuce i teologii minionych dekad. Zrobiono z niego postać z porcelany, a w rzeczywistości był to twardy, zdeterminowany młodzieniec z krwi i kości.
Przypomnijmy kontekst: jego ojciec był kasztelanem zakroczymskim, rodzinie niczego nie brakowało. Stanisław miał zagwarantowaną znakomitą pozycję społeczną, majątek i karierę, zwłaszcza po zdobyciu wykształcenia w Wiedniu. Tymczasem on powtarzał: „Do wyższych rzeczy jestem stworzony”. Gdy brat drwił z jego pobożności i szykanował go, Stanisław nie załamał rąk, ale podjął radykalną decyzję o ucieczce.
Szesnastolatkowi bez zgody potężnych rodziców niesłychanie trudno było wstąpić do zakonu – żaden przełożony nie chciał narażać się na gniew wpływowego rodu. Stanisław wiedział, iż im dalej ucieknie, tym większą ma szansę. Szedł więc pieszo przez Europę. W Wiedniu go nie przyjęto, skierowano go do Dillingen, do św. Piotra Kanizjusza. Stamtąd, z pisemną rekomendacją, iż „wielkich rzeczy można się po nim spodziewać”, ruszył w kolejną pieszą drogę – prosto do Rzymu. To był człowiek, który wbrew presji społecznej i rodzinnemu konwenansowi szedł za głosem Boga.
I w Rzymie jego ziemska historia gwałtownie dobiegła końca.
W Rzymie został przyjęty do nowicjatu, jednak nie zdążył przyjąć święceń kapłańskich. Zapadł na ciężką chorobę. Sam przepowiedział dzień swojej śmierci na uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i w tym dniu, 15 sierpnia 1568 roku, zmarł w opinii świętości.
Niezwykłe było to, co stało się zaraz potem. Na pogrzebie niespełna osiemnastoletniego obcokrajowca, który w Wiecznym Mieście spędził zaledwie kilka miesięcy, zgromadziły się nieprzebrane tłumy rzymian. Wieść o jego świętości lotem błyskawicy obiegła ówczesny świat. W XVI i XVII wieku Stanisław Kostka był postacią tak powszechnie rozpoznawalną, jak w naszych czasach św. Jan Paweł II czy św. Faustyna Kowalska. Gdy jezuici docierali z misjami do Ameryki Łacińskiej, kult Stanisława był tam żywy niemal natychmiast.
Warto dodać, iż dekret kanonizacyjny ogłoszono w 1714 roku, a samą uroczystość kanonizacji zrealizowano w 1726 roku. Choć procesy rzymskie miały swoje reguły pierwszeństwa i protokoły zakonne, to pamięć o nim trwała nienaruszona. Właśnie teraz mija 300 lat od tamtych wydarzeń.
Historia zatacza koło po stu latach
Wspomniał Ksiądz, iż ta współczesna akcja sprowadzenia relikwii ma głębokie tło historyczne.
Kiedy przygotowywałem uzasadnienie wniosku do kurii generalnej w Rzymie, odkryłem uderzający fakt: dokładnie sto lat temu pierwsze relikwie z Rzymu do Rostkowa sprowadzono na wniosek ks. Józefa Strojnowskiego sekretarza Płockiego Stowarzyszenia Młodzieży Polskiej adekwatnie ówczesnego asystenta Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży z Płocka. To młodzież z SMP zatroszczyła się wtedy o obecność swojego patrona na Mazowszu. Po wieku historia zatoczyła koło – robimy dokładnie to samo, tylko na skalę całej Polski.
Wiem też, iż postać św. Stanisława ma towarzyszyć wiernym w najbliższym czasie w parafiach.
We współpracy z wydawnictwem Promic powstały materiały duszpasterskie na Adwent. Mają one pomóc kapłanom i wiernym w odkrywaniu poszczególnych etapów drogi św. Stanisława podczas codziennych Mszy roratnich. Pragniemy na nowo wydobyć jego głęboką duchowość maryjną i pokazać młodemu pokoleniu, iż świętość nie jest bezdusznym schematem, ale pasją, dla której warto postawić wszystko na jedną kartę.
.webp)
